BATI ATIKSU ARITMA TESİSİ

 
Bursa Batı  Atıksu Arıtma Tesisi, kentin batı havzasındaki evsel atıksuların arıtılması amacıyla Özlüce  mevkiinde, 100.000 m2’lik bir alanda kurulmuş, yaklaşık olarak 650.000 eşdeğer nüfusa hitap edecek şekilde, ortalama proje debisi 2017 yılı için 87.500 m3/gün ve 2030 yılı için 175.000 m3/gün evsel atıksuyun arıtılmasına hizmet edecek kapasitede iki aşamalı projelendirilmiştir  İleri biyolojik arıtma proseslerinin uygulandığı tesislerde, azot ve fosfor giderimi de gerçekleştirilmektedir. Tesis Nisan 2006’da tamamlanarak işletmeye alınmıştır.
 

YATIRIM VE İŞLETME MALİYETLERİ

  BATI ATIKSU ARITMA TESİSİ
  İNŞAAT İŞLERİ  14,9 Milyon YTL+ 5,9 Milyon €
  TEST İŞLETME    1,1 Milyon YTL+ 36.918 €
  İŞLETME BAKIM    4,9 Milyon YTL+77.742 €
  TOPLAM  21 Milyon YTL + 6 Milyon €
Tesis inşaat işleri; sözleşme bedelinin % 108,49 oranıyla tamamlanmıştır.
 

KAPASİTE VE KİRLİLİK YÜKLERİ :

    Batı Atıksu
Arıtma Tesisi
(B.A.A.T.)
Parametre Birim 2. Kademe 3. Kademe
Ortalama Proje Debisi(Kuru Hava) m3 /gün 87.500 175.000
Kuru Hava Pik Debisi m3 /gün 164.200 306.300
Yağışlı Hava Pik Debisi m3 /gün 220.000 438.000
BOİ5 kg/gün 23.500 47.000
AKM kg/gün 23.500 47.000
Amonyak (N olarak) kg/gün 3.938 7.875
Fosfor (P olarak) kg/gün 963 1.925
Not :  II. Kademe  değerleri, Bursa ilinin 2017 yılı,  III. Kademe değerleri ise 2030 yılı nüfus projeksiyonuna uygun olarak hesaplanmış kapasiteyi karşılayacak şekilde belirlenmiştir.
 

ÇIKIŞ SUYU STANDARTLARI

Arıtma tesislerinden çıkacak  arıtılmış su, Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği ve Avrupa Birliği Standartlarına da uygun olan  aşağıdaki  maksimum konsantrasyonlara ve minimum giderim verimine uygun olacaktır.
Parametre Konsantrasyon (mg/lt) Min.Giderim Verimi  (%)
Biyokimyasal oksijen ihtiyacı ( BOİ5 ) 25* 70-90
Kimyasal oksijen ihtiyacı ( KOİ ) 125* 75
Toplam askıda katı madde 35* 90
Toplam azot ( N olarak ) 10*  
Toplam fosfor (P olarak ) 3  
Not: * Avrupa Topluluğu Konseyinin 21.05.1991 tarih ve 91/271/EEC sayılı direktifi
 

BATI  ATIKSU ARITMA TESİSİ  PROSES ÖZELLİKLERİ

II. Kademe  Batı Atıksu Arıtma Tesisi karbon ile birlikte azot ve fosfor giderimini de içeren ve stabil çamur üreten uzun havalandırmalı aktif çamur prosesidir. Arıtma çamuru mekanik olarak susuzlaştırıldıktan sonra kireçlenerek depolanacaktır. 1. Tesise Giriş Giriş yapısına gelen atıksu, ön arıtma tesislerinde fiziksel olarak arıtıldıktan sonra selektör tankına gider ve biyolojik arıtım süreci başlar. Aşırı yağışlar nedeniyle,  tesise atıksuyun fazla gelmesi veya tesiste bakım, onarım gerekmesi durumunda, atıksuyun by-pass edilmesi gerektiğinde ; giriş yapısına gelen atıksu , 1. Kademe burgulu pompalar ile terfi edilip, ızgara ve kum tutucu ünitelerden geçtikten sonra , 1600 mm çaplı çelik boru ile dereye cazibeli deşarj edilir. 2. Ön Arıtma İki kademeli burgulu pompalar, ızgara, kum tutucu, ve debi ölçüm ünitelerinden oluşmaktadır.
 

Ön Arıtma Üniteleri
 
3. Selektör Tankı Bu ünitede, ön arıtma ünitelerinden gelen atıksuyun çok kısa bir süre, havasız ortamda, geri devir çamuru ile karıştırılması ve mikroorganizmaların prosese uygun şartlara getirilmesi sağlanmaktadır.  Havuzda karışım dalgıç mixer ile sağlanmaktadır.  4.Anaerobik Bio- Fosfor Tankları Bu ünitede, selektör tankından alınan atıksu içerisindeki fosforun biyolojik olarak giderimi gerçekleştirilecektir. Her  tankta düşük hızlı dalgıç mixer bulunmaktadır. Her tanka oksijen redüksiyon potansiyeli (ORP) ölçme cihazı yerleştirilerek anaerobik şartlar izlenmektedir. 
Bu ünitede, ön arıtma ünitelerinden gelen atıksuyun çok kısa bir süre, havasız ortamda, geri devir çamuru ile karıştırılması ve mikroorganizmaların prosese uygun şartlara getirilmesi sağlanmaktadır.
 

Selektör ve Anaerobik Bio-fosfor Tankları
 
5. Havalandırma Tankları Havalandırma tankları, Biyolojik reaktörler diye de adlandırılan bu ünitelerde;  Anaerobik tanklardan alınan atıksuyun istenilen kriterlere uygun arıtımı gerçekleştirilmektedir.
Bu ünitelerde, her biri 4 tanktan oluşan 2 hat mevcuttur. Kapaklar ve kanallar yolu ile  atıksu yönlendirilerek, istenilen herhangi bir tank, bakım için devre dışına alınabilmektedir.
Her bir hattaki tankların birisinde havalandırmasız, diğer üçünde havalandırmalı ortam  sağlanarak azot ve karbon giderimini içeren proses gerçekleşecektir. Havalandırma havuzunda aerobik ortam koşullarının sağlanması için gerekli hava, blowerlar vasıtasıyla temin edilmekte ve havuz tabanına yerleştirilen membran difüzörler vasıtasıyla homojen olarak atıksuya verilmektedir. Her bir tankta düşük hızlı dalgıç mixer, ORP ölçme cihazı ve havuzlardaki oksijen miktarını ölçmek ve buna olarak havalandırma ekipmanını kontrol etmek amacıyla çözünmüş oksijen metre (ÇO-metre) bulunmaktadır. Aerobik bölümden anoksik bölümün başına sirkülasyon sağlamak için sirkülasyon pompaları kullanılacaktır.
 

Havalandırma Tankları
 
6. Son Çökeltme Tankları Havalandırma tanklarından alınan atıksudaki mikroorganizma kütlesinin (Biokatı, Çamur olarak adlandırılır) yoğunluk farkı prensibi ile çökeltilerek atıksudan ayrılacağı dairesel havuzlardır. 
- Arıtılmış su, havuz üst kenarında teşkil edilen savaklarla toplanıp, debi ölçüm yapısında debisi  ölçülerek  Ayvalı Dere’ ye  deşarj edilir. - Tabana çökelmiş olan mikroorganizma kütlesi (çamur) ise geri devir pompa yapısındaki pompalar ile tesisin başına (selektör tankına ) geri devir edilir.  Fazla  çamur ise yine pompalar vasıtasıyla çamur susuzlaştırma ünitelerine iletilir. Son çökeltim havuzlarında tabana çöken çamurun ve yüzeydeki köpüğün sıyırılması için kenardan tahrikli, yarım köprülü sıyırıcı monte edilmiştir.  Yüzeyden sıyırılan köpük çamur ızgaralarına iletilecektir.
 

Son Çökeltme Tankları
 
7. Çamur Arıtma Üniteleri Atıksu arıtma tesisinde oluşan fazla çamurun susuzlaştırılması için çamur arıtma üniteleri kullanılır. Bu üniteler; çamur ızgaraları, çamur dengeleme tankı, belt tip yoğunlaştırıcı,  belt pres susuzlaştırma ekipmanı ve çamur stabilizasyon çünite ve ekipmanını içermektedir. 
    • Fazla çamur, ızgaradan geçirilerek çamur dengeleme tankına alınır.
    • Çamur, çamur tanklarında homojen hale getirilir. Çamurun anaerobik (havasız) ortama geçişini önlemek için blower ve difüzörlerle havalandırılması yapılır.
    • Dengeleme tankından belt pres besleme pompaları vasıtasıyla alınan çamur, yoğunlaştırılması ve suyunun alınması için belt tip yoğunlaştırıcı ve ardından belt-pres’e iletilir. Fazla çamur yoğunlaştırıcıdan önce polimer madde ile karıştırılır.
    •  Belt-Pres’ten çıkacak çamur  % 20 katı madde içeriğine sahip olacaktır. Çamur keki konveyörler ile çamur stabilizasyon ünitesine iletilir.
    • Çamur stabilizasyon ünitesi, çamur katı madde içeriğinin % 35’e çıkarılabilmesi için çamurun kireç ile karıştırılmasını içermektedir. Ünite, kireç depolama silolarını,  borulu burgulu konveyörden oluşan kireç besleme sistemini ve çamur ile kirecin karıştırılacağı tankı içermektedir.. Karıştırma işlemi bina içinde gerçekleştirilip ortamdan alınan hava gaz yıkayıcısından geçirilerek koku probleminin önlenmesi sağlanacaktır.
    • Stabilize olmuş çamur, yükseltici bir konveyör vasıtasıyla treyler veya kamyona yüklenip  depolama alanına iletilir.
     
 

    Belt – Pres

    Kireç Siloları

     
    Çamur Arıtma Üniteleri
 
    8. Desarj Yapısı Toplama çukurları vasıtasıyla desarj yapısına gelen arıtılmış su, 2 adet 1400 mm ‘lik desarj borusu ile Ayvalı Deresi’ne deşarj edilmektedir. 9. Kontrol Binası Tesisin bilgisayar denetimi altında çalıştırılabilmesi için bir kontrol binası yapılmış olup, tüm tesisin izlenebilmesi ve gerekli hallerde müdahale edilmesini sağlayan bilgisayar yazılımı kurulmuştur.
 


    Arıtılmış su ile doldurulmuş  balık havuzu
 

BUSKİ Genel Müdürlüğü 16190 Sirameseler Mh. Avrupa Konseyi Bulvari No:6/3 D Blok Osmangazi / BURSA
Tel.(0.224) 270 24 00 Fax : (0.224) 233 95 73 buskihizmet@buski.gov.tr

BUSKİ Bilgi İşlem Daire Başkanlığı